# Wat is WCAG? De richtlijnen voor een toegankelijke website

WCAG uitgelegd: de vier principes, de niveaus A, AA en AAA, het verschil tussen 2.1 en 2.2 en hoe je je website tegen de richtlijnen toetst.

WCAG (Web Content Accessibility Guidelines) is de internationale standaard voor toegankelijke websites en apps, opgesteld door het W3C. De richtlijnen zijn opgebouwd rond vier principes en drie niveaus; niveau AA is de norm waar wetgeving in Nederland en de EU naar verwijst.

## De vier principes van WCAG

Alle WCAG-criteria vallen onder vier principes. Waarneembaar: informatie moet zichtbaar of hoorbaar zijn voor iedereen, bijvoorbeeld via alt-teksten bij afbeeldingen en ondertiteling bij video. Bedienbaar: alle functies moeten ook zonder muis werken, met toetsenbord of spraakbesturing. Begrijpelijk: teksten, navigatie en foutmeldingen moeten helder zijn. Robuust: de site moet goed werken met verschillende browsers en hulpapparatuur, zoals schermlezers.

Elk principe is uitgewerkt in concrete succescriteria. Denk aan een minimale contrastverhouding van 4,5:1 voor normale tekst, zichtbare focus bij toetsenbordnavigatie en formuliervelden met een gekoppeld label.

## Niveaus A, AA en AAA

WCAG kent drie niveaus. Niveau A bevat de absolute basis; zonder die criteria is een site voor sommige groepen onbruikbaar. Niveau AA is de wettelijke norm voor overheden en, via de European Accessibility Act, voor veel commerciële diensten. Niveau AAA is het strengste niveau en in de praktijk zelden volledig haalbaar voor een hele site.

De drie WCAG-niveaus in het kort

Niveau

Wat het betekent

Wanneer relevant

A

Minimale toegankelijkheid, ernstigste drempels weg

Altijd, voor elke website

AA

De praktijknorm: contrast, navigatie, formulieren

Wettelijke eis voor overheid en veel bedrijven

AAA

Strengste eisen, zoals gebarentaal bij video

Specifieke doelgroepen of onderdelen

## WCAG 2.1 of 2.2: welke versie gebruik je?

WCAG 2.2 is de actuele versie van de richtlijnen en voegt een beperkt aantal criteria toe aan 2.1, onder meer rond zichtbare focus, sleepbewegingen en de grootte van klikdoelen. Alles wat aan 2.2 voldoet, voldoet ook aan 2.1. In Europa verwijst wetgeving via de norm <a href="https://www.digitoegankelijk.nl/toegankelijkheid/en-301-549-en-wcag">EN 301 549</a> naar WCAG; toezichthouder ACM adviseert bedrijven om direct met WCAG 2.2 te werken.

Voor nieuwbouw is er geen reden om nog tegen 2.1 te toetsen. De WebYes-scan gebruikt daarom WCAG 2.2 AA als basis voor de pijler <a href="/kennisbank/digitale-toegankelijkheid">toegankelijkheid</a>.

## Zo toets je je website tegen WCAG

Automatische tools vinden de meetbare problemen: ontbrekende alt-teksten, contrastfouten, lege knoppen, ontbrekende labels en fouten in de HTML-structuur. Dat is de snelste manier om de grootste knelpunten boven water te krijgen. Een volledige WCAG-audit vraagt daarnaast handmatig onderzoek, omdat criteria als begrijpelijke foutmeldingen en een logische leesvolgorde niet machinaal te beoordelen zijn.

Praktische aanpak: draai eerst een geautomatiseerde scan, los de gevonden fouten op, en laat daarna de belangrijkste taken op je site (bestellen, contact opnemen, inloggen) handmatig met een toetsenbord en schermlezer doorlopen.

## Veelgestelde vragen

### Is WCAG wettelijk verplicht?

WCAG zelf is een technische standaard, geen wet. Maar Nederlandse en Europese wetgeving verwijst ernaar: overheden moeten aan WCAG niveau AA voldoen en via de European Accessibility Act geldt dat ook voor veel webshops en online diensten. WCAG AA is dus in de praktijk de wettelijke meetlat.

### Hoeveel WCAG-criteria kan een automatische scan toetsen?

Ongeveer 30 tot 50 procent van de succescriteria is automatisch te controleren. De rest vraagt menselijke beoordeling, zoals de vraag of alt-teksten inhoudelijk kloppen of dat een formulier logisch is opgebouwd. Een scan is daarom de start, geen eindpunt.

### Wat is het verschil tussen WCAG en EN 301 549?

EN 301 549 is de Europese norm voor toegankelijkheid van ICT en omvat naast websites ook apps, documenten en hardware. Voor webcontent verwijst EN 301 549 rechtstreeks naar de WCAG-criteria. Voldoe je aan WCAG AA, dan voldoe je voor je website aan het relevante deel van EN 301 549.